Melih Cevdet Anday

1915 senesinde İstanbul’da dünyaya geldi. Ankara Gazi Lisesine giderek 1936 senesinde mezun olmuştur. Oktay Rıfat ve Orhan Veli’nin okul arkadaşları idi. 1938 senesinde sosyoloji öğrenimini almak için Belçika’ya gitmiştir. İki sene sonrasında II. Dünya savaşı çıktığı zaman zorunlu olacak şekilde yurduna geri dönmüştür. 1942 senesinden başlayıp Ankara’da Milli Eğitim Bakanlığı Yayın Müdürlüğüne girerek danışmanlık, gazetecilik, Ankara Kitaplığında memurluk yapmıştır. Daha sonrasındaysa İstanbul’a yerleşmiştir. Akşam, Tanin, Büyük Gazete ve Cumhuriyet gazetelerinde fıkra yazarlığını, sanat sayfasının yöneticiliğini yapmış ve denemeler yazmıştır. 1954 senesinde başlamış olduğu İstanbul Belediye Konservatuvarı Tiyatro Bölümünde fonetik ve diksiyon öğretmenliğinden 1977 senesinde emekli olmuştur. 1964 ila 1969 seneleri arasındaysa TR yönetim kurulu üyeliğinde yer almıştır. 1979 senesinde UNESCO Genel Merkezi Kültür Müşaviri olup görevini yapmak üzere Paris’e gitmiştir.

Ukde isimli ilk şiiri 1936 senesinde Varlık dergisinde çıkmıştır. İlk şiirlerindeyse hececilerin şekil ve tema özelliğini benimsemiştir. Gizemci denecek bir duyarlılığı ile nesneleri sıralamış olan ve çevresine de çocuksu şaşkınlık ile bakan şiirlerinin dışıda uyaklı yazmasına rağmen uyağa bağlı değiller.

melih-cevdet-anday
melih-cevdet-anday

Orhan Veli ve Oktay Rıfat ile ortak eserleri ise Garip’te bulunan şiirlerinde çocuksu şaşkınlığın artık tamamen bilince dönüşmüş olduğu, uyakların düzelip ve ölçünün kırılmış olduğu görülmektedir. Bu ilk dönemdeki şiirlerinde bazen Dadaizm’den etkilenmiş olarak hissedilmektedir fakat belirleyici olmamıştır. Başlangıç olarak çocukluklarından beri arkadaş olarak görüşen Orhan Veli ve Oktay Rıfat ile aynı şiirin çizgisinde yürümüştür. Fakat Veli ve Rıfat’tan duygu bakımından ayrılmıştır. Şiirlerindeyse duygunun düşünce ile geliştiğini hatta düşünceyi kendisinin hazırladığını öne sürer. Düşünce ögesi ise duygularını hep ayrıntıdan uzak tutmuştur.

Telgrafhane ve yan yana adlı kitaplarında şiirleri bu defa toplum ve insanın değerini savunan, kavgacı şiire yönelmiş olduğu da dikkatleri çekmiştir. Duyguya toplumu da eklemiş olduğundan bu zamandaki kitaplarından Yan Yana sakıncalı bulunmuştur ve toplatılmıştır. Fakat daha sonrasında beraat etmiştir.

Lirizme karşı çıksa da toplum güçlüklerinde içe akışı olup görmüş olduğu bu unsuru da şiirlerinde kullanmaktan geriye kalmadı. 1960 sonrasındaki şiirlerinde bu defa mitolojik unsurları görmeye başlamıştır. kolları Bağlı Odysseus ile başlamış olan bu zamanda Anadolu’daki eski Yunan kültürüyle yaşamış olunan tarihsel ve güncel şartların arasında metafor kurmayı istemiştir.

1957 sonrasında eserlerindeyse yeni sorular ile yeni arayışa yönelmeyi isteyen şair aynı zamanda da filozofun ve halk ermişinin sesini duyurmuştur. Mitologya yolculuğuna Doğu kültürlerini de katmıştır. Şiirlerindeki bu gelişme ise denemelerinde ve romanlarında hissedilmiştir.

Melih Cevdet Anday ölüm nedeni ise solunum ve böbrek yetmezliği tanısı ile beraber Marmara Üniversitesi Koşuyolu Hastanesinde tedaviye başlamıştır. 28 Kasım 2002 senesinde 87 yaşındayken hayatına veda etmiştir. Büyükada Mezarlığı’na gömülmüştür.

Takma İsimleri

Melih Cevdet Anday eserlerinde kendi ismi haricinde şu isimleri de kullanmıştır;

  • Yaşar Tellidede
  • A. Mecdi Velet
  • Niyaz Niyazoğlu
  • M.C.A.H Mecdi Velet
  • Yaşar Tellidere
  • Yaşar Tellioğlu
  • Gani Girgin
  • Zafer
melih-cevdet-anday-eserleri
melih-cevdet-anday-eserleri

Melih Cevdet Anday Eserleri

Şiirleri

  • Garip – 1941 Orhan Veli ve Oktay Rıfat ile beraber
  • Rahatı Kaçan Ağaç – 1946
  • Tegrafhane – 1952
  • Kolları Bağlı Odysseus – 1962
  • Yanyana – 1956
  • Sözcükler – 1978 Toplu Şiirleir
  • Teknenin Ölümü – 1975
  • Göçebe Denizin Üstünde – 1970
  • Güneşte – 1989
  • Tanıdık Dünya – 1985
  • Yağmurun Altında – 1995
  • Yalan
  • Şinanay
  • Rahatı Kaçan Ağaç

Şiir Çevirileri

  • Ben de – Langston Hughes
  • Annabel Lee – Edgar Allan Poe
  • Gece. Şehir Uyumuş. – Aleksandr Blok
  • Şiir Sanatı – Paul Verlaine
  • Atlının Türküsü – Federico Garcia Lorca
  • Pan Öldü – Ezra Pound
  • Hürriyet – Paul Éluard

Roman Çeviri

  • Buz Sarayı – 1983 Tarjei Vesaas
  • Babalar ve Oğullar – 1983 Turgenyev

Romanları

  • Zifaftan Önce – 1957 Murat Tek ismi ile
  • Yağmurlu Sokak – 1959 Murat Tek ismi ile
  • Bir Gecede Üç Erkek – Murat Tek İsmi ile
  • Dullar Çıkmazı – 1962 – Murat Tek ismi ile
  • Aylaklar – 1965
  • İsa’nın Güncesi – 1974
  • Gizli Emir – 1970
  • Raziye – 1975

Şiir Üstüne Yazdığı Yazıları

  • Çağlar Geçiyor
  • Anlamın Anlamı
  • Şiir Üzerine
  • Şiirin Anlamı
  • Şiirin Vazgeçilmez Üç Dönemi
  • Yarın Düşüncesi
  • Uzun Şiir – Kısa Şiir

Tiyatro Oyunları

  • Yarın Başka Koruda
  • İçerdekiler – 1965
  • Mikadonun Çöpleri – 1967
  • Ölüler Konuşmak İSter
  • Dikkat Köpek Var
  • Müfettişler – 1972
  • Ölümsüzler – 1984

Aldığı Ödüller

  • 1970 TRT Roman Armağanı
  • 1976 Yeditepe Şiir Armağanı
  • 1973 TDK Çeviri Ödülü
  • 1981 İş Bankası Büyük Ödülü
  • 1978 Sedat Simavi Vakfı Edebiyat Ödülü
  • 1984 Enka Sanat Ödülleri
  • 2000 Aydın Doğan Vakfı Şiir Ödülü
  • 1991 Tüyap Onur Ödülü

BU İÇERİĞE EMOJİYLE TEPKİ VER!

Ortalama Puan / 5. Oy Sayısı:

Faydalı, Sağlıklı Bir Site Olabilmemiz İçin Düşüncelerinizi Bizimle Paylaşabilir Misiniz?

Hadi Beraber Yazımızı Geliştirelim!


Ayrıca kontrol et

sait-faik

Sait Faik Abasıyanık

23 Kasım 1906 yılında Adapazarı’nda doğmuştur. Sait Faik Abasıyanık 11 Mayıs 1954 senesindeyse 58 yaşındayken …

oktay-firat

Oktay Rıfat Horozcu

oktay-rifat-kimdir Türk Şiirindeki en büyük adlardan biri olarak kabul edilmiştir. Orhan Veli ve Melih Cevdet …

İnsan Nasıl Başarılı Olur?

Biraz sonra diyeceğimi okul zamanından çok iyi bilirsiniz. Çocukluk zamanlarında çok yetenekli olduklarından, ileride de …

BUNLAR DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir